Nếu từng đi trekking và bị đau bàn chân, phồng rộp gót hoặc khó chịu ở cổ chân, có thể đôi giày bạn mang chưa phù hợp với bàn chân hoặc địa hình. Đi bộ nhiều giờ trên đường đất, dốc đá hay những đoạn suối sẽ khiến các điểm cọ xát trở nên khó chịu hơn.

Một đôi giày phù hợp không nhất thiết phải đắt tiền hay có thiết kế hầm hố. Điều quan trọng là giày vừa chân, có độ bám phù hợp và đáp ứng được điều kiện của cung đường bạn dự định đi.

Nếu đang chuẩn bị cho chuyến trekking đầu tiên, bạn có thể tham khảo các tour trekking của Itrek để chọn hành trình phù hợp với thể lực và lên kế hoạch chuẩn bị trang phục, giày dép trước ngày khởi hành.

Dưới đây là 6 mẹo giúp bạn chọn giày trekking dễ dàng hơn, đặc biệt nếu đang chuẩn bị cho chuyến đi đầu tiên.

1. Chọn size giày vừa chân, có khoảng trống cho ngón chân

Giày trekking cần ôm chân đủ chắc nhưng không bó chặt. Khi đi bộ lâu, bàn chân có thể hơi sưng. Giày quá chật khiến ngón chân bị ép vào mũi giày, còn giày quá rộng có thể khiến bàn chân trượt bên trong và gây cọ xát.

Cách thử giày:

• Thử vào cuối ngày: Bàn chân thường có thể hơi sưng sau một ngày vận động, nên thử vào thời điểm này giúp bạn đánh giá độ vừa vặn sát thực tế hơn.
• Thử cả hai chân: Hai bàn chân có thể không hoàn toàn bằng nhau, vì vậy hãy chọn size phù hợp với chân lớn hơn.
• Mang đúng loại tất: Sử dụng loại tất bạn dự định mang khi trekking để kiểm tra cảm giác thực tế.
• Kiểm tra khoảng trống phía trước: Ngón chân cần có đủ chỗ cử động, không bị ép vào mũi giày. Bạn có thể dùng khoảng trống bằng bề ngang ngón tay cái làm mốc tham khảo.
• Đi thử và xuống dốc nhẹ: Ngón chân không nên liên tục va vào mũi giày khi xuống dốc.
• Kiểm tra phần gót: Gót cần được giữ tương đối chắc, không trượt lên xuống quá nhiều khi bước.

Lưu ý: Không nên mặc định phải mua giày lớn hơn giày thường nửa size đến một size. Kích cỡ có thể khác nhau giữa các thương hiệu và kiểu giày. Hãy ưu tiên cảm giác vừa vặn khi thử thực tế thay vì chỉ nhìn con số trên giày.

2. Chọn giày cổ thấp, cổ trung hay cổ cao theo cung đường

Giày trekking thường có ba kiểu cổ phổ biến: cổ thấp, cổ trung và cổ cao. Mỗi kiểu có ưu điểm riêng, vì vậy bạn nên lựa chọn dựa trên địa hình, trọng lượng balo và mức độ linh hoạt mong muốn.

2.1. Giày cổ thấp: Nhẹ và linh hoạt

Giày cổ thấp thường nhẹ, linh hoạt và phù hợp với đường mòn tương đối dễ, địa hình không quá gồ ghề hoặc những chuyến trekking trong ngày.

Ưu điểm của kiểu giày này là giúp cổ chân cử động linh hoạt và thường thông thoáng hơn khi sử dụng trong điều kiện nóng ẩm. Tuy nhiên, giày cổ thấp che phủ ít hơn quanh mắt cá chân, nên bạn cần cân nhắc kỹ nếu cung đường có nhiều đá, dốc hoặc bề mặt không ổn định.

Phù hợp khi: Đi đường mòn tương đối dễ, mang balo nhẹ và ưu tiên sự linh hoạt.

2.2. Giày cổ trung: Cân bằng giữa linh hoạt và độ che phủ

Giày cổ trung che phủ phần mắt cá chân nhiều hơn giày cổ thấp nhưng thường không nặng như một số mẫu cổ cao. Đây là lựa chọn đáng cân nhắc nếu bạn thường đi đường rừng, sỏi đá hoặc những cung có địa hình thay đổi liên tục.

Tuy nhiên, cổ giày cao hơn không có nghĩa là chắc chắn ngăn được chấn thương lật cổ chân. Độ vừa vặn, kết cấu giày, khả năng bám của đế và cách di chuyển vẫn rất quan trọng.

Phù hợp khi: Đi đường rừng, địa hình hỗn hợp hoặc muốn có thêm độ che phủ quanh mắt cá chân.

2.3. Giày cổ cao: Che phủ nhiều hơn trên địa hình khó

Giày cổ cao thường che phủ phần mắt cá chân nhiều hơn. Một số mẫu có kết cấu chắc chắn, đế cứng hơn và phù hợp với cung đường gồ ghề hoặc chuyến đi cần mang balo nặng.

Đổi lại, giày cổ cao có thể nặng và kín hơn, tùy thiết kế. Bạn nên thử kỹ trước khi sử dụng trong hành trình dài để tránh tình trạng giày cọ xát hoặc gây khó chịu.

Phù hợp khi: Đi địa hình khó, mang balo nặng hoặc cần giày có kết cấu chắc chắn hơn.

Không nhất thiết phải chọn một kiểu cổ giày cố định cho mọi chuyến trekking. Với những cung đường ở Việt Nam, nơi bạn có thể gặp trời nóng, mưa và các đoạn lội suối, hãy ưu tiên đôi giày phù hợp với địa hình thực tế thay vì chỉ chọn theo độ cao cổ giày.

3. Chọn đế giày có độ bám phù hợp với địa hình

Đế giày ảnh hưởng trực tiếp đến độ bám khi đi trên đường đất, sỏi đá hoặc bề mặt ẩm. Khi chọn giày trekking, bạn nên tìm loại đế có thiết kế rãnh phù hợp và chất liệu cao su có độ bám tốt trên địa hình dự định đi.

Khi chọn giày, bạn nên kiểm tra:

• Rãnh đế: Có thiết kế phù hợp với địa hình, giúp tăng độ bám trên đất, đá hoặc đường mòn.
• Chất liệu đế: Có độ bám phù hợp, không quá chai cứng hoặc xuống cấp.
• Độ ổn định: Hỗ trợ bàn chân khi bước trên bề mặt không bằng phẳng.
• Tình trạng sử dụng: Không nên dùng giày có đế mòn nhiều, nứt hoặc bong khỏi thân giày.

Một số mẫu sử dụng công nghệ đế như Vibram® hoặc Contagrip®. Tuy nhiên, tên công nghệ không đồng nghĩa với việc giày sẽ bám tốt trên mọi bề mặt. Khả năng bám còn phụ thuộc vào thiết kế rãnh, chất liệu cao su, tình trạng đế và điều kiện thực tế.

Mẹo: Đừng chỉ nhìn rãnh đế có sâu hay không. Hãy xem cả thiết kế đế và thử giày ở nơi an toàn nếu có thể. Ngay cả giày có độ bám tốt cũng không bảo đảm chống trượt hoàn toàn trên đá phủ rêu hoặc bề mặt quá trơn.

4. Chọn chất liệu giày theo thời tiết và cung đường

Ở Việt Nam, bạn có thể gặp trời nóng ẩm, mưa bất chợt và những đoạn phải lội suối. Vì vậy, khi chọn giày, cần cân nhắc giữa độ thoáng khí, khả năng chống nước và thời gian khô sau khi bị ướt.

4.1. Giày vải lưới tổng hợp: Thoáng và nhẹ

Các chất liệu như mesh, nylon hoặc polyester thường được sử dụng trong giày trekking nhẹ. Chúng giúp không khí lưu thông tốt hơn và thường khô nhanh hơn giày có kết cấu kín, tùy thiết kế.

Kiểu giày này phù hợp khi trời nóng ẩm hoặc cung đường có đoạn nước có thể tràn vào giày. Đổi lại, giày vải lưới thường không ngăn nước từ bên ngoài tốt bằng giày có màng chống nước.

4.2. Giày có màng chống nước: Hạn chế nước thấm từ bên ngoài

Một số giày sử dụng màng chống nước như GORE-TEX®. Loại này phù hợp khi bạn cần bảo vệ chân khỏi mưa hoặc môi trường ẩm. Tuy vậy, nước vẫn có thể tràn vào từ miệng giày khi lội suối sâu hoặc nước vượt quá cổ giày.

Khi nước đã vào bên trong, giày có màng chống nước cũng có thể khô chậm hơn một số mẫu giày lưới. Trong điều kiện nóng ẩm, giày chống nước không phải lúc nào cũng là lựa chọn tốt nhất vì có thể tạo cảm giác nóng và kém thoáng hơn.

Mẹo: Nếu cung chủ yếu là đường mòn và có nguy cơ gặp mưa, giày chống nước có thể hữu ích. Nếu hành trình thường xuyên lội suối hoặc diễn ra trong điều kiện nóng ẩm, bạn nên cân nhắc giày thoát nước nhanh và mau khô.

5. Làm quen với giày và chăm sóc bàn chân trước chuyến đi

Không nên mang một đôi giày hoàn toàn mới vào chuyến trekking mà chưa thử trước. Giày có thể vừa khi đứng yên nhưng lại gây cọ xát khi đi lâu, lên dốc hoặc xuống dốc.

Làm quen với giày:

• Mang giày cùng loại tất dự định dùng khi trekking và đi bộ những quãng ngắn trước.
• Khi thấy thoải mái, tăng dần thời gian đi bộ và thử trên địa hình có dốc nếu có điều kiện.
• Kiểm tra những điểm hay cọ xát như gót chân, hai bên bàn chân và đầu ngón chân.
• Điều chỉnh dây để giữ chân chắc chắn nhưng không buộc quá chặt.

Nếu giày gây đau hoặc cọ xát liên tục ở một vị trí. Có thể kiểu giày hoặc kích cỡ chưa phù hợp với bàn chân bạn.

Thời gian làm quen cũng khác nhau tùy loại giày. Giày nhẹ có thể thoải mái ngay từ đầu, trong khi một số mẫu có kết cấu cứng hơn cần nhiều thời gian để thích nghi. Vì vậy, hãy thử trước chuyến đi thay vì áp dụng một số lần sử dụng cố định cho mọi đôi giày.

Ngoài giày, 4 việc giúp hạn chế phồng rộp

• Chọn đúng tất: Ưu tiên tất vừa chân, thấm hút tốt và hạn chế giữ ẩm. Bạn nên mang thêm 2–3 đôi để thay khi tất bị ướt.
• Buộc dây giày hợp lý: Khi xuống dốc, có thể điều chỉnh dây ở phần gần cổ chân để hạn chế gót trượt và bàn chân dồn về phía trước. Không buộc quá chặt đến mức gây đau, tê hoặc khó chịu.
• Cắt gọn móng chân: Giúp hạn chế móng cọ vào mũi giày khi xuống dốc.
• Xử lý sớm điểm cọ xát: Nếu thấy nóng rát ở gót hoặc ngón chân, hãy dừng lại kiểm tra và dùng miếng dán chống phồng rộp phù hợp. Đừng chờ đến khi vết phồng trở nên nghiêm trọng.

Nếu muốn chuẩn bị thể lực trước khi trekking, bạn có thể tham khảo bài Đi bộ đường dài: gợi ý bài tập thể lực cho người mới.

6. Kiểm tra giày cũ trước mỗi chuyến đi

Giày ít sử dụng chưa chắc còn tốt. Sau thời gian dài cất giữ, một số vật liệu và lớp keo có thể xuống cấp. Vì vậy, trước chuyến trekking, bạn nên kiểm tra giày thay vì mang theo chỉ vì nghĩ rằng giày vẫn còn mới.

Những điểm cần kiểm tra:

• Đế giày: Có mòn nhiều, nứt, bong keo hoặc tách khỏi thân giày không?
• Thân giày: Có rách, nứt hoặc hư hỏng ở các đường may không?
• Lớp đệm: Có bị xẹp, mất độ đàn hồi, mục hoặc vụn không?
• Dây và lỗ xỏ dây: Có đứt, rách hoặc lỏng khiến giày giữ chân không chắc không?
• Độ vừa vặn: Sau khi mang thử và đi bộ, giày có cọ xát hoặc gây đau ở vị trí nào không?

Nếu thấy đế bong, vật liệu mục hoặc giày không còn giữ chân chắc chắn, bạn nên thay đôi khác. Ngay cả khi giày không có dấu hiệu hư hỏng rõ ràng, hãy mang thử và đi bộ trước chuyến đi để còn thời gian xử lý hoặc tìm đôi khác.

Một lưu ý nhỏ: Nên mang thêm một đôi dép nhẹ để đi quanh khu cắm trại cho chân được nghỉ. Dép cũng có thể là phương án dự phòng nếu giày bị hỏng, nhưng không nên dùng thay giày trên đường rừng trơn trượt hoặc địa hình khó.

7. Câu hỏi thường gặp về giày trekking

7.1. Đi trekking có cần giày chuyên dụng không?

Không nhất thiết, nhất là với những cung ngắn và địa hình không quá khó. Ví dụ, với cung Bù Gia Mập khoảng 9 km, Itrek hướng dẫn người tham gia chọn giày có đế bám và mau khô; giày thể thao vẫn có thể sử dụng nếu đáp ứng các điều kiện này. Nếu đi đường dài, địa hình khó hoặc mang balo nặng, bạn nên cân nhắc giày chuyên dụng phù hợp hơn.

7.2. Giày thể thao có đi trekking được không?

Có, nếu giày vừa chân, đế bám tốt, mau khô và còn trong tình trạng tốt. Nên tránh giày có đế phẳng, đế mòn nhiều hoặc đôi giày đã cất lâu ngày mà chưa được kiểm tra lại.

7.3. Giày chống nước hay giày thoát nước nhanh phù hợp hơn khi lội suối?

Nếu cung có nhiều đoạn lội suối, giày thoát nước nhanh và mau khô thường tiện hơn vì nước vẫn có thể tràn vào giày chống nước khi vượt quá cổ giày. Giày chống nước có thể phù hợp hơn với đường mòn có nguy cơ mưa nhưng ít phải lội suối.

7.4. Có thể mang dép hoặc sandal khi đi trekking không?

Dép hoặc sandal thông thường không nên dùng thay giày trên đường rừng, nhất là địa hình trơn hoặc nhiều đá, vì bàn chân dễ trượt và ít được bảo vệ. Bạn nên mang dép để đi quanh khu cắm trại hoặc dùng khi nghỉ ngơi.

Kết luận

Chọn giày trekking không chỉ là chọn đúng size hay một đôi có đế thật dày. Bạn cần cân nhắc độ vừa vặn, kiểu cổ giày, độ bám, chất liệu và tình trạng sử dụng. Quan trọng nhất, hãy mang thử giày trước chuyến đi để phát hiện sớm những điểm gây cọ xát.

Nếu đây là chuyến trekking đầu tiên, bạn không cần vội mua thật nhiều đồ chuyên dụng. Một đôi giày thể thao vừa chân, đế bám tốt và mau khô có thể đáp ứng những cung đường nhẹ, miễn là phù hợp với điều kiện thực tế. Bạn có thể xem thêm bài Kinh nghiệm cắm trại cho người mới để chuẩn bị các vật dụng cần thiết.

Nếu đã chọn được cung đường, hãy tham khảo các tour trekking của Itrek để tìm hiểu lịch trình và đặc điểm địa hình. Khi chuẩn bị cho chuyến đi, hãy kiểm tra thông tin chương trình và danh sách vật dụng cần mang theo để chủ động hơn, thay vì chỉ chọn giày theo kiểu dáng hoặc giá tiền.

Liên hệ với chúng tôi

Hãy để Itrek giúp bạn thực hiện những trải nghiệm mơ ước và khám phá thiên nhiên. Liên hệ với Itrek ngay hôm nay để biết thêm thông tin chi tiết về các tour trekking và trải nghiệm tuyệt vời mà chúng tôi có thể mang đến cho bạn. Itrek luôn sẵn sàng chia sẻ niềm đam mê với bạn và cùng bạn khám phá thế giới tự nhiên hùng vĩ.

Địa chỉ: 183/39 Nơ Trang Long, P.12, Q. Bình Thạnh, TP. HCM

Email: support@Itrek.vn

Hotline: 0932199655 - 0933025714

Trang Facebook: https://www.facebook.com/ItrekTravel 

Instagram: https://www.instagram.com/Itrektravel/